Cooperación galega: O mundo que queremos
Mér, 16/07/2014 - 11:00

Ficha técnica

Institución: Proxecta

  • Vicepresidencia e Consellería de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza
    • Dirección Xeral de Relacións Exteriores e coa Unión Europea
      • Subdirección Xeral de Cooperación Exterior
  • ONGD: Solidariedade Internacional de Galicia, Educo e Agareso
  • ACPP: Asemblea de Cooperación pola Paz.

Ámbito: educación en valores e solidariedade
Definición: proxecto de intervención socioeducativa de concienciación sobre as desigualdades globais (pobreza, medioambiente, xénero, migración, etc)  que traballa o coñecemento, as actitudes/valores e as habilidades para exercer comportamentos responsables nas nosas actuacións diarias. Todo aquel profesorado interesado en coñecer esta iniciativa, poderán solicitar reunións presenciais no seu centro coa coordinadora do proxecto. Ligazón.
Temporización: novembro 2019 – maio 2020
Tipo de centros aos que vai dirixido: públicos e concertados
Alumnado destinatario: alumnado de 1º, 2º, 3º e 4º ESO e  dos ciclos de formación profesional de grao medio e superior
Límite de centros participantes: 7

Criterios de selección:

  1. Seleccionarase o proxecto no que participe o maior número de alumnado.
  2. Priorizarase a disposición do centro para concentrar os horarios dos grupos participantes e así facilitar o acompañamento e mellorar a eficacia e a eficiencia.
  3. Priorizarase a concentración xeográfica entre os centros que se presenten e así mellorar o acompañamento e facilitar a formación de sinerxía entre eles.
  4. Priorizaranse aqueles proxectos onde o profesorado imparta docencia co alumnado directamente destinatario.

Persoa responsable:

María J. Caride Delgado
Técnica de educación Solidariedade Internacional de Galicia
Tlf. 981243506/626913681
correo: sensibilizacion@solidaridadgalicia.org

Xustificación

A pesar dos progresos acadados cos Obxectivos de Desenvolvemento do Milenio (2000-2015), aínda queda moito por facer. Millóns de persoas seguen vivindo en situación de extrema pobreza e as desigualdades sociais non deixan de aumentar. Consideramos que é necesario concienciar e implicar as novas xeracións na nosa responsabilidade cara a un mundo máis xusto e equitativo, de aí a nosa iniciativa.

É preciso contribuír a unha boa educación, entendida esta coma unha síntese do coñecemento, da comprensión, do saber facer e a capacidade de convivir cos outros, para así superar a pobreza e a iniquidade que afecta a millóns de persoas no noso planeta. Esa educación tradúcese na Educación para unha Cidadanía Global (EDCG). Trátase dun concepto amplo, dinámico, suxeito a múltiples connotacións e definicións e que non debería considerarse como un aspecto puntual do currículo ou dunha actividade formativa, senon coma un paradigma pedagóxico ligado á educación para a paz, a interculturalidade ou os dereitos humanos. En consecuencia, consideramos a EDCG coma un proceso, non coma un fin. Destacamos o seu carácter sociopolítico, tendo como eixe a xustiza social, do mesmo xeito que busca reflexionar e concienciar sobre as desigualdades planetarias existentes no reparto da riqueza e o poder, das súas causas e consecuencias, así como no papel de todas as sociedades (Norte e Sur) na construción de estruturas máis xustas, poñendo de manifesto o protagonismo da cidadanía na modificación das situacións existentes.

Como organizacións que traballamos neste ámbito dende hai moitos anos, sabemos que a educación ten un desafío: xa non é suficiente observar o contexto sociocultural dende unha educación transformadora, senón que debemos incorporar aos procesos educativos unha visión do mundo global e preparar o alumnado para actuar coa responsabilidade e co compromiso que implica a cidadanía global na súa vida cotiá. O papel que podemos desempeñar as ONGDs neste proceso de ensino é importante, tanto pola nosa experiencia, os nosos coñecementos dos contidos da ED e das ferramentas metodolóxicas innovadoras.

O mundo que queremos quere unir o compromiso que conleva a cidadanía local, moi ligada aos intereses e necesidades próximas, ao compromiso responsable que implica a cidadanía global. Nos nosos discursos sempre defendemos o seguinte "o que ocorre nunha parte do mundo ten consecuencias alén".

Partindo da premisa de que a través da comunicación pódese sensibilizar e transformar se explorará o seu potencial educativo promovendo a reflexión do alumnado sobre a conexión existente entre as realidades locais e as desigualdades globais, concienciando e implicando as novas xeracións na nosa responsabilidade colectiva cara a construción dun mundo máis xusto e equitativo. O fío temático do proxecto serán os Obxectivos de Desenvolvemento Sostible (ODS), así como experiencias de medios comunitarios vencellados a proxectos de cooperación internacional que serán presentados nas aulas a través de obradoiros de radio e vídeo, así como representacións de pezas do denominado ‘teatro da oprimida’. O proceso de intercambio entre as diferentes realidades culminará na visita aos institutos de persoas dos países do cono Sur vencelladas a proxectos de cooperación para o desenvolvemento, e a un acto final destinado ao resto da comunidade educativa e localidade do centro. Alí se amosarán os traballos radiofónicos e de vídeo realizados durante estes meses de traballo.

Obxectivos xerais

Esta proposta pretende achegar o profesorado e o alumnado á realidade dos países empobrecidos e ás dinámicas globais que perpetúan ese empobrecemento, a través dunha proposta educativa baseada na participación e a creatividade. Empregarase o potencial das ferramentas comunicativas (fotografía, vídeo e teatro) para sensibilizar, denunciar e transformar. En definitiva, preténdese fomentar un alumnado e profesorado consciente da interconexión entre realidades locais e dinámicas globais e apoio no exercicio da súa corresponsabilidade na construción da xustiza social, pasando de meros receptores de contidos a emisores.

Obxectivos específicos

PARA O ALUMNADO

  • Facilitar coñecementos e habilidades sobre a Educación para o Desenvolvemento.
  • Crear un proxecto de carácter artístico arredor dos contidos da Educación para o Desenvolvemento.
  • Adquirir competencias para facer fronte aos problemas sociais e ambientais.
  • Analizar os problemas sociais e ambientais locais e a súa incidencia no entorno global e así propoñer alternativas dende o local.
  • Desenvolver actividades para comunicar os problemas sociais e  ambientais identificados na súa contorna próxima.

PARA O PROFESORADO

  • Facilitar coñecementos e habilidades sobre a Educación para o Desenvolvemento.
  • Explorar o nivel de coñecemento dos estudantes sobre as problemáticas sociais e ambientais do seu contorno próximo.
  • Coñecer e empregar ferramentas e recursos pedagóxicos e didácticos relacionados coa Educación para o Desenvolvemento.
  • Desenvolver estratexias de identificación de problemáticas locais e analizar a súa incidencia no ámbito global.
  • Desenvolver metodoloxías para o acompañamento das accións e tarefas desenvolvidas polo alumnado.

PARA A COMUNIDADE EDUCATIVA

  • Xerar espazo de encontro entre os axentes participantes do proxecto.
  • Implicarse nos proxectos de innovación xerados polo centro.
  • Devolverlle á comunidade educativa e á súa localidade o traballo feito polo alumnado.
  • Involucrar os membros da comunidade local na construción dunha sociedade máis xusta e equitativa.

Palabras clave

Comunicación. Cooperación. Desenvolvemento sostible. Igualdade. Solidariedade. Xustiza social.

Temporización

O proxecto comezará nos centros no mes de novembro de 2019 e prevese a súa finalización en maio de 2020.

Actividades e recursos

  • Formación inicial para os novos centros: ten carácter voluntario; aconséllase a asistencia dunha representación do profesorado e do alumnado participante en cada centro.
    • Data: novembro
    • Lugar: sen determinar
      Nesta xornada farase unha presentación do proxecto e un diagnóstico inicial do punto de partida de cada centro con respecto ao proxecto.
  • Asesoramento para o profesorado: acompañamento continuo ao profesorado proporcionándolle toda aquela formación e información necesaria para a realización do proxecto, vía telefónica ou por correo electrónico.
  • Asistencia no centro (asesoramento, obradoiros...)
    • Reunións presenciais no centro baixo demanda do profesorado
    • Obradoiro de introdución ao proxecto. Duración: 100 min. Data prevista: novembro
    • Obradoiro de audiovisuais e podcasting, incidindo no vídeo e na radio como ferramentas de expresión, denuncia e información. Número de obradoiros: 2. Duración: 100 min. Datas previstas: decembro e xaneiro
    • A través dunha actividade do denominado Teatro Foro tratarase o tema do xénero e migracións. Duración: 100 min. Data prevista: febreiro
    • Encontros con colectivos do cono Sur. Visitas aos centros de alumnado de países empobrecidos. Duración: 100 min. Data prevista: abril
  • Colaboración con axentes externos: potenciarase a relación cos concelllos onde estean situados os centros educativos participantes, para conseguir un traballo de cara o acto final de presentación do proxecto, así como tamén contactarase con aquelas asociacións presentes nos concellos que, segundo o tema tratado en cada acto final, sexa de interese dos centros participantes.
  • Material didáctico: proporcionarase ao profesorado unha guía didáctica que recolle a información das persoas encargadas de desenvolver os obradoiros, as actividades, recursos materiais necesarios, temporización, etc.
  • Saídas: nos meses de maio e xuño (flexibilidade segundo as dinámicas dos centros participantes), realizarase o acto de presentación do traballado durante todo o proxecto. Este acto poderá ter lugar no propio centro educativo ou fóra do mesmo. A súa finalidade é a presentación dos produtos finais ao resto da comunidade educativa, así como á cidadanía.
  • Web de referencia, presenza nas redes:
  • Blog: ligazón.
  • Web: ligazón.
  • Facebook: ligazón.
  • Canle de YouTube: ligazón.
  • Flick: ligazón.
  • Outras webs de interese:
  • www.cooperaciongalega.org
  • Kaidara: Experiencias e recursos para unha cidadanía global: ligazón.
  • Bibliografía de referencia:
  • Diccionario de Educación para el Desarrollo: ligazón.
  • El árbol de la experiencia compartida: ligazón.
  • Guía docente: ligazón.
  • InteRed: Educación para el desarrollo y la ciudadanía global (EpDCG). Guía para su integración en centros educativos.
  • Salinas Ramos, Konsue (2014). Acercando la educación para el desarrollo a la escuela. Una mirada internacional, una mirada local.

·Avaliacións e diagnósticos dos traballos radiofónicos e videográficos dos proxectos elaborados en edicións anteriores: ligazón.

Produto final

Produtos radiofónicos e videográficos. Indicamos aquí as ligazóns dos traballos realizados en edicións anteriores:

Escoita o canal O mundo que queremos

O mundo que queremos. Youtube.

Criterios específicos para a avaliación das memorias

Criterios xerais do Plan Proxecta

1. Participación activa do alumnado na realización do proxecto, na toma de decisións e na realización do produto final. Cómpre visibilizar claramente o traballo do alumnado a través de evidencias gráficas (a través de webs, blogs...) ou documentais.

2. Implicación da comunidade educativa (profesorado, familias e institucións do contorno) e crea entre todos unha rede de traballo cooperativo.

3. Interdisciplinariedade do proxecto (desde distintos departamentos didácticos, disciplinas ou materias) e transferibilidade.

Criterios específicos

4. Realizar todas as actividades enmarcadas no proxecto.

5. Nivel de asunción de responsabilidades (coordinación de actividades realizadas no centro, participación activa nas mesmas, etc.) do profesorado no desenvolvemento do proxecto.

6. Grao de participación do alumnado na creación dun proxecto educomunicativo e artístico.