Protexe o teu medio
Mér, 16/07/2014 - 11:00

Ficha técnica

Institución:Proxecta

  • Consellería de Medio Ambiente, Territorio e Vivenda
    • Subdirección Xeral de Metereoloxía e Cambio Climático
      • Laboratorio de Medio Ambiente de Galicia

Ámbito: medio ambiente / sustentabilidade
Definición: formación dunha comunidade escolar investigadora que busque a mellora da calidade do aire, das augas e dos solos.
Temporización: curso completo
Alumnado ao que vai dirixido: ESO, bacharelato e FP
Límite de centros participantes: oito
Criterios de selección:

  1. Participación na convocatoria de 2018/19 no programa "Protexe o teu medio", sempre que conserven o equipamento en bo estado de funcionamento (0-1,5 ptos.).
  2. Equipamento dos laboratorios pertencentes aos centros educativos candidatos ao proxecto. (0-1,5).
  3. Metodoloxía, obxectivos que se procura lograr e plan de traballo (0-5 ptos).
  4. Beneficios do proxecto, difusión dos resultados e interacción coa contorna do centro escolar (0-2 ptos).

Responsable do programa:

Nome: Lucas Fernández Blanes e Loreto Gómez Tellado
Departamento: Laboratorio de Medio Ambiente de Galicia
Teléfono: 881 881 601 / 881 881 625
Correo electrónico: lucas.blanes.fernandez@xunta.gal, loreto.gomez.tellado@xunta.gal

Xustificación

O programa pretende, mediante o préstamo dun equipamento básico, formar unha comunidade global de profesorado, alumnado e científicos/as traballando na tarefa común de coñecer mellorar a calidade do aire e das augas.

Obxectivos xerais

O programa busca concienciar a comunidade educativa coa necesidade de mellorar a calidade do medio en que vivimos co fin de garantir a sustentabilidade do noso medio de vida. Proponse a análise orgánica e inorgánica dos seguintes medios:

  • AUGA
  • AIRE
  • SOLO

Traballar o currículo do alumnado en temas medioambientais e das ciencias da Terra, e promover a investigación na escola. O alumnado desenvolverá, de xeito interdisciplinario, competencias en investigación medioambiental mediante a observación directa do estado das augas continentais e costeiras, dos solos e da auga da chuvia, na contorna do centro escolar.

Materias relacionadas:

  • Bioloxía e Xeoloxía (1º, 3º, 4º da ESO)
  • Física e Química
  • Paisaxe e sustentabilidade

Palabras clave

Auga. Análise química. Aire. Contaminación. Educación ambiental. Medio ambiente. Microbioloxía. Residuos. Solo. Sustentabilidade.

Obxectivos específicos

Experimentar. No proxecto "Calidade ambiental"  o alumnado de oito centros, coa supervisión do profesorado, recollerán mostras ambientais que lles permitirán determinar no laboratorio do centro, mediante experimentos sinxelos, parámetros como pH, condutibilidade, nitritos, cloruros, fosfatos... e comparar os datos con aqueles obtidos na rede da calidade do aire e das augas de Galicia.

Estas actividades poden dar pé ao desenvolvemento das competencias clave por parte dun equipo interdisciplinario que pode incluír ao profesorado de ciencias da natureza, física, matemáticas e ciencias sociais, entre outras materias. A difusión das actividades realizadas ao abeiro do Programa permitirá trasladar as inquedanzas e os coñecementos da calidade das augas e do aire na contorna do centro escolar.

PARA O ALUMNADO

  • utilizar material de recollida de mostras.
  • realizar procedementos científicos de toma de auga, chuvia e solo.
  • realizar comparativas dos datos meteorolóxicos obtidos.
  • extraer conclusións sobre a variabilidade entre estacións dos resultados obtidos nas mostras.
  • realizar as análises de parámetros sinxelos nas mostras recollidas.

PARA O PROFESORADO

  • coñecer estratexias de orientación profesional para as familias profesionais relacionadas co coñecemento e control de calidade ambiental.

Temporización

A temporización abarca todo o curso escolar. O programa recomenda desenvolver as seguintes accións de maneira planificada:

  • realizar a toma de mostras.
  • realizar as análises das mostras co material facilitado polo plan proxecta.
  • realizar a procura de datos meteorolóxicos relacionados coa zona de investigación.
  • realizar investigacións e debates e extraer conclusións sobre a calidade do medio en que vive o alumnado.
  • divulgar as conclusións do programa facendo fincapé nas repercusións sobre o medio.

Actividades e recursos

Entre as actividades que ofrece o programa recóllense as seguintes:

  • Material didáctico: cómpre que o centro indique no proxecto se participou en programas deste tipo con anterioridade e se dispón do material que ofrece o programa para a súa realización:
    • material para o centro: pluviómetro, medidor de pH, conductímetro, laboratorio compacto para análises de augas...
    • material só dispoñible en servizo de préstamo, o centro deberá asinar un documento de compromiso no que garanta que recollerá e entregará o material en condicións.
  • Visitas guiadas: ofrécese a visita ás instalacións do laboratorio, onde se dará a coñecer o procedemento que se segue nas análises de mostras. As sedes do laboratorio son dúas:
    • na Coruña, onde se levan a cabo as análises físico-químicas, empleando os equipos máis avanzados nas diferentes técnicas instrumentais.
    • en Lourizán, onde se desenvolven aprendizaxes relacionadas coa análise óptica e microbiolóxica.
  • Estadías de prácticas profesionais para alumnado de ciclos formativos de grao medio e superior (por exemplo, ciclos de química analítica, química ambiental...)
  • Web de referencia: Web oficial do Laboratorio

Produto final

  • Exposición pública para divulgar entre a comunidade educativa os datos rexistrados polo alumnado e as implicacións medioambientais destes resultados.

Criterios da avaliación da memoria final

Criterios xerais do Plan Proxecta

1. Participación activa do alumnado na realización do proxecto, na toma de decisións e na realización do produto final. Cómpre visibilizar claramente o traballo do alumnado a través de evidencias gráficas (a través de webs, blogs...) ou documentais.

2. Implicación da comunidade educativa (profesorado, familias e institucións da contorna) e crea entre todos unha rede de traballo cooperativo.

3. Interdisciplinariedade do proxecto (desde diferentes departamentos didácticos, disciplinas ou materias) e transferibilidade.

Criterios específicos

4. Grao de cumprimento do centro cos compromisos aceptados para participar no programa.

5. Grao de implementación de metodoloxías innovadoras no desenvolvemento das actividades realizadas.

6. Grao de consecución dos obxectivos propostos do proxecto.