PDC (proxecto deportivo de centro) - Centros activos e saudables
Lun, 12/09/2016 - 14:10

Ficha técnica

Proxecta

Institución:

  • Presidencia
    • Secretaría Xeral para o Deporte
    • Fundación Deporte Galego

Ámbito: actividade física/saúde
Definición: constitución dunha rede de centros promotores de vida activa e saudable, a través da concreción dos PDC nos centros docentes
Temporización: curso completo
Alumnado ao que vai dirixido:

  • PDC (Proxecto Deportivo de Centro): infantil, primaria, secundaria, bacharelato, FP, ensinanzas especiais e de adultos
  • DAFIS: primaria, ESO e bacharelato
  • Máis e Mellor Actividade Física (MMAF): primaria
  • Xogos Galegos Deportivos en Idade Escolar (XOGADE): primaria e ESO
  • Móvete+: infantil, primaria, secundaria, bacharelato, FP, ensinanzas especiais e adultos
  • Camiña/en bici á escola: infantil, primaria, secundaria, bacharelato, FP, ensinanzas especiais e adultos
  • Milla diaria: infantil, primaria, secundaria, bacharelato, FP, ensinanzas especiais e adultos

Límite de centros participantes: sen límite para case todas as modalidades; 40 prazas para a modalidade DAFIS

Criterios de selección: establécense para a modalidade DAFIS:

  1. Centros participantes en DAFIS en anos anteriores
  2. Centros participantes en PDC anos anteriores
  3. Centros participantes noutros programas en anos anteriores (MMAF, XOGADE, MÓVETE+)
  4. Outros centros

Persoas responsables:

Nomes: Miguel Rodríguez del Corral/ Iván Clavel San Emeterio
Departamento: Fundación Deporte Galego
Teléfono: 881 996 376
Correo electrónico: miguel.rodriguez.corral@xunta.gal

Xustificación

O programa pretende axudar os centros docentes a elaborar o seu proxecto deportivo de centro / vida activa e saudable abordando a loita contra o sedentarismo, o sobrepeso e a obesidade a través do incremento, dentro e fora do horario lectivo, da carga real de actividade física que realiza o alumnado. Este programa unifica todas as modalidades existentes en cursos anteriores, xa que de forma individual estes programas eran ferramentas que debían estar integradas nun proxecto de vida activa e saudable dun centro educativo.

O programa "Centros activos e saudables" desenvolve os contidos aplicables ao ámbito educativo que conteñen os seguintes textos legais:

  • Plan Galego para o fomento da Actividade Física Galicia Saudable
  • Plan integral para a actividade física e o deporte en idade escolar/ O centro escolar promotor da actividade física e o deporte / O proxecto Deportivo de Centro

Obxectivo xeral

O obxectivo do programa é a actuación do centro como dinamizador e promotor de hábitos de vida activa e saudable, rentabilizando os recursos existentes no seu ámbito de influencia (públicos e privados). Buscamos que o 100%  das alumnas e alumnos reciban información e asesoramento de como incorporar no seu día a día, tanto no horario lectivo coma non lectivo, actividade física, exercicio físico ou deporte como hábito de vida saudable, así como incrementar na súa estadía no centro a práctica de actividade física de calidade.

 O obxectivo final será entón o de loitar contra o sedentarismo, creando hábitos que perduren fora do centro escolar e ao longo de toda a vida, dende a infancia ata a vellez.

Obxectivos específicos

  • Integrar a filosofía do programa dentro do centro educativo (claustro, consello escolar, comunidade educativa, programa educativo, plan anual).
  • Incrementar a carga de actividade física diaria realizada polo alumnado dentro do horario lectivo.
  • Estruturar e ordenar todas as posibilidades ao alcance do centro educativo para fomentar na comunidade educativa a necesidade de levar unha vida activa, elaborando mapas de recursos existentes ao alcance da comunidade educativa.
  • Dinamizar e promover  hábitos de vida activa e saudable, rentabilizando os recursos existentes no seu ámbito de influencia (públicos e privados).
  • Informar e asesorar ao 100%  da comunidade educativa de como incorporar, no seu día a día, tanto no horario lectivo coma no non lectivo, actividade física, exercicio físico ou deporte como hábito de vida saudable.
  • Incrementar no centro educativo a práctica de actividade física, exercicio físico e deporte.
  • Valorar a condición física para a saúde do alumnado como método de avaliación e seguimento  das accións propostas dentro do programa, tanto neste curso escolar coma nos vindeiros anos.
  • Dar a coñecer á comunidade educativa, a través dun blog, web do centro etc. de todas as accións que se realizan no marco da participación neste programa e como medio dinamizador dos obxectivos do mesmo.
  • Loitar contra o sedentarismo e os hábitos non saudables.

  • Traballar hábitos de vida saudable co alumnado participante.
  • Utilizar novas tecnoloxías para o seguimento da saúde (DAFIS)
  • Coñecer a cantidade mínima de exercicio físico que se debe realizar dentro de cada grupo de idade para levar unha vida activa e saudable.

Modalidades

O Programa "Centros activos e saudables" contempla as seguintes modalidades:

Modalidade obrigatoria:

  • PDC (Proxecto Deportivo de Centro). Esta modalidade é de obrigada selección para os centros que soliciten participar neste programa.

Modalidades optativas:

Como apoio aos centros educativos que participan neste programa na consecución dos obxectivos, o Programa "PDC-Centros activos e saudables" contempla as seguintes modalidades optativas, podendo escoller o centro educativo como complemento doutras actividades que realicen  -recreos activos, charlas, conferencias, liguillas deportivas, actividades deportivas, talleres saudables, enquisas de hábitos de actividade física, semanas brancas, saídas á natureza etc.)  aquelas que máis se acheguen ás súas posibilidades en relación cos obxectivos xerais formulados. Os centros poden escoller tantas modalidades optativas como queiran (ningunha, unha, varias, todas):

  • DAFIS (obrigatorio facer a formación específica)

    • Valorar a condición física para a saúde do alumnado a través dos test e probas propostos.

    • Traballar, en base os resultados obtidos, na mellora da condición fisica saudable, tanto de forma individual, como global (clase, centro educativo), do alumnado.

    • Traballar de forma transversal os contidos de actividade física diaria e hábitos saudables (alimentación, hixiene, condutas nocivas -alcol, tabaco, sedentarismo asociado a pantallas-).

  • Mais e Mellor Actividade Física (MMAF)

    • Traballar de forma compartida coas materias de CCNN/CCSS, impartindo contidos curriculares comúns a través da actividade física.

    • Incrementar a carga de actividade física lectiva do alumnado.

    • Traballar de forma transversal os contidos de actividade física diaria e hábitos saudables (alimentación, hixiene, condutas nocivas -alcol, tabaco, sedentarismo asociado a pantallas-).

  • Xogos Galegos Deportivos en Idade Escolar (XOGADE).
    • Participación nalgunha das submodalidades existentes no deporte escolar.
      • Actividade deportiva escolar
      • Actividade deportiva federada
      • Coñece o meu club
      • Actividade lúdica
      • Educación, deporte e valores
      • Xogos populares
    • Traballar na mellora da condición física saudable do alumando aproveitando a participación en Xogade.
    • Traballar de forma transversal os contidos da actividade física diaria e hábitos saudables (alimentación, hixiene, condutas nocivas -alcol, tabaco, sedentarismo asociado a pantallas-).
  • Móvete+.

    • Fomentar a actividade física a través de actividades con música e movemento.

    • Traballar de forma transversal os contidos da actividade física diaria e hábitos saudables (alimentación, hixiene, condutas nocivas -alcol, tabaco, sedentarismo asociado a pantallas-).

  • Camiña/en Bici á escola.

    • Fomentar a actividade física a través de actividades con música e movemento.

    • Traballar de forma transversal os contidos da actividade física diaria e hábitos saudables (alimentación, hixiene, condutas nocivas -alcol, tabaco, sedentarismo asociado a pantallas-).

  • Milla diaria.

    • Realizar unha milla diaria (andando/trotando) dentro do horario lectivo.

    • Incrementar a actividade física diaria dentro do horario lectivo.

    • Medir o impacto na saúde do alumnado a través do seguimento duns parámetros mínimos saudables (peso, perímetro de cintura-cadeira, talla <IMC>).

    • Traballar de forma transversal os contidos da actividade física diaria e hábitos saudables (alimentación, hixiene, condutas nocivas -alcol, tabaco, sedentarismo asociado a pantallas-).

 

Palabras clave

Actividade física. Saúde. Envellecemento activo. Sedentarismo. Vida activa. Centro activo e saudable.

Obxectivos específicos

PARA O ALUMNADO

  • Adquirir a necesidade de levar unha vida activa e saudable sendo conscientes dos beneficios / prexuízos dunha vida activa / sedentaria e sendo capaces de actuar de dinamizadores na súa contorna máis próxima (familia e grupos de amizade).
  • Coñecer todos os recursos existentes na súa contorna para levar unha vida activa e saudable.
  • Empregar ferramentas dixitais para a dinamización e proxección do proxecto á comunidade educativa (edicións de webs, blog, redes sociais, mapas dixitais, aplicacións de medición de rutas etc).

PARA O PROFESORADO

  • Potenciar o traballo en equipo e a iniciativa persoal coordinada co profesorado e integrando a participación da comunidade escolar e local no desenvolvemento do proxecto (pais, veciños etc).
  • Incentivar a autonomía persoal do alumnado dentro do proxecto facéndoo partícipe nas tomas de decisións para levar a cabo as distintas actuacións e actividades propostas.
  • Publicar e difundir na rede os mellores proxectos. 

PARA A COMUNIDADE EDUCATIVA

  • Integrar a filosofía do programa dentro da liña educativa do centro  (SOMOS UN COLEXIO ACTIVO E SAUDABLE), traballando de forma transversal os obxectivos do mesmo.
  • Difundir información sobre vida activa e saudable.
  • Implicar os distintos axentes sociais (familias, técnicos municipais, policía local, asociacionismo, colectivos de usuarios...) na promoción dun estilo de vida activo.
  • Promover unha sociedade máis activa e saudable de forma integradora e non excluínte.

Metodoloxía recomendada

 O profesorado servirá de guía no proceso de adquisición de coñecementos. O alumnado responsabilizaras, dentro das súas capacidades, da execución dos distintos proxectos.Valorarase positivamente que o alumnado planifique, execute e avalíe a intervención para conseguir os obxectivos de ser un CENTRO ACTIVO E SAUDABLE.

Para a modalidade Milla diaria empregaranse novas tecnoloxías para a medición, dentro do recinto escolar, dun percorrido cun perímetro de 1 milla (traballo previo de coñecemento de unidades de medición internacionais km/millas), marcaxe con produtos reciclados (taller de reciclaxe) dese circuíto, medición de parámetros saudables: talla-peso (IMC), perímetros de cintura e cadeira (recomendable pasar toda as probas DAFIS, para a comparación final). Ao comezo do programa, realización dunha milla diaria dentro do horario lectivo. Ao longo do curso escolar, medición diaria por parte de cada alumna/o do tempo percorrido (diario do alumno/a), así como da cantidade de metros percorridos pola clase/centro educativo, realización de actividades complementarias sobre actividade física e saúde, alimentación, hábitos de vida saudable... medición final (finais de maio-principios de xuño) dos parámetros saudables e comparación dos resultados e avaliación dos mesmos (tanto a nivel individual coma grupal)e e exposición dos resultados.

Temporización

A temporización abarca todo o curso escolar.

Actividades e recursos

Entre as actividades do programa recóllense as seguintes:

Produto final

Os centros participantes contarán cun apartado específico da web do centro ou unha ligazón desde esta a un blog creado a tal fin, onde o alumnado e como parte do proceso do traballo por proxectos de innovación educativa, xestionará as publicacións desta web/blog e  irá resumindo as actividades/experiencias realizadas dentro do proxecto, tanto do principal como da(s) modalidade(s) escollida(s).

Criterios específicos para a avaliación da memoria final

Criterios xerais do Plan Proxecta

1. Participación activa do alumnado na realización do proxecto, na toma de decisións e na realización do produto final. Cómpre visibilizar claramente o traballo do alumnado a través de evidencias gráficas (a través de webs, blogs...) ou documentais.

2. Implicación da comunidade educativa (profesorado, familias e institucións do contorno) e crea entre todos unha rede de traballo cooperativo.

3. Interdisciplinariedade do proxecto (desde distintos departamentos didácticos, disciplinas ou materias) e transferibilidade.

Criterios específicos

4. Grao de motivación e sensibilización do alumnado pola incorporación de hábitos de vida activa e consumo de actividade física e exercicio físico no seu día a día (realización de enquisas de satisfacción, enquisas de hábitos de vida activa etc.).      

5. Difusión (existencia dun apartado específico na web do centro ou ligazón a un blog) e calidade do traballo realizado polo alumnado para fomentar, dende o centro, a adquisición de hábitos de vida activa e saudable (xeración de actividades, mapas de recursos existentes no ámbito de influencia do centro educativo para a practica de actividade física e exercicio físico etc).

6. Calidade e grao de desenvolvemento de actividades dentro do horario lectivo e non lectivo do alumnado para a promoción de adquisición de hábitos de vida activa e saudable, incrementando a carga diaria de actividade física (en función da modalidade escollida).