Skip to Content

O Constructivismo na Educación

O termo constructivismo provén do latín "struere" (arranxar, dar estrutura). Emprégase de maneira reiterada como paradigma educativo.

Para que se produza aprendizaxe, o coñecemento debe ser construído ou reconstruído polo propio alumno que aprende a través da acción, isto significa que a aprendizaxe non é aquilo que simplemente se poida transmitir.

Así pois aínda que a aprendizaxe poida facilitarse, cada persoa (estudante) reconstrúe a súa propia experiencia interna, polo que a aprendizaxe non pode medirse, por ser único en cada un dos suxeitos destinatarios da aprendizaxe.

A aprendizaxe dos estudantes debe ser activo, deben participar en actividades en lugar de permanecer de maneira pasiva observando o que se lles explica.

 

CARACTERISTICAS

  1. Prover ás persoas do contacto con múltiples representacións da realidade.
  2. Resaltar tarefas auténticas dunha maneira significativa no contexto, en lugar de instrucións abstractas fora do contexto.
  3. Proporcionar contornas de aprendizaxe constructivista, fomentando a reflexión na experiencia, permitindo que o contexto e o contido sexan dependentes da construción do coñecemento, apoiando a «construción colaborativa da aprendizaxe, a través da negociación social, non da competición entre os estudantes para obter apreciación e coñecemento» (Jonassen, 1994).

 

OBXECTIVOS EDUCATIVOS

  1. Fomentar a creatividade e innovación no proceso ensino/ aprendizaxe.
  2. Favorecer o desenvolvemento dos procesos cognitivos e creativos, para que o estudante desenvolva a súa autonomía e independencia.
  3. Lograr a interacción coa súa contorna, enfrontando as teorías cos feitos.
  4. Conseguir que os suxeitos sexan os responsables da súa propia aprendizaxe mediante a construción de significados.
  5. Conseguir que o resultado da experiencia directa co obxecto de coñecemento sexa a súa propia aprendizaxe.
  6. Adecuar os contidos aos procesos de aprendizaxe do suxeito.
  7. Valorar os coñecementos previos do estudante pola súa importancia como influencia na construción de novos coñecementos.
  8. Basear a aprendizaxe en métodos que lle axuden a atopar sentido ao obxecto de coñecemento mediante o establecemento de relacións entre os conceptos implicados.

 

ROL DOCENTE

O papel do docente debe ser de moderador, coordinador, facilitador, mediador e ao mesmo tempo participativo, é dicir debe contextualizar as distintas actividades do proceso de aprendizaxe.

É o directo responsable de crear un clima afectivo, harmónico, de mutua confianza entre docente e discente partindo sempre da situación en que se atopa o alumno, valorando os intereses destes e as súas diferenzas individuais. Ademais debe ser coñecedor das súas necesidades evolutivas, e dos estímulos que reciba dos contextos onde se relaciona: familiares, educativos, sociais.

Así este docente debe estimular e ao mesmo tempo aceptar a iniciativa e a autonomía do estudante. A súa docencia débese basear no uso e manexo de terminoloxía cognitiva tal como Clasificar, analizar, predicir, crear, inferir, deducir, estimar, elaborar, pensar...

A materia prima e fontes primarias deben ser materiais físicos, interactivos e manipulables.

Debe fomentar a participación activa, non só individual, senón grupal coa formulación de cuestións que necesitan respostas moi ben reflexionadas.

 

ROL ESTUDANTE

O papel do estudante nesta teoría da aprendizaxe, é un papel construtor, sendo o responsable último do seu propio proceso de aprendizaxe e o procesador activo da información.

Cconstrúe o coñecemento en por si e ninguén pode substituírlle nesta tarefa, xa que debe relacionar a información nova cos coñecementos previos, para establecer relacións entre elementos en base á construcción do coñecemento e é así cando dá verdadeiramente un significado ás informacións que recibe.

Isto obrígalle a cumprir unhas series de normas:

  1. Participar activamente nas actividades propostas, mediante a posta sobre a mesa de ideas e o seu posterior defensa.
  2. Enlazar as súas ideas e as dos demais.
  3. Preguntar a outros para comprender e clarificar.
  4. Propoñer solucións.
  5. Escoitar tanto aos seus compañeiros como ao coordinador ou facilitador.
  6. Cumprir coas actividades propostas e nos prazos estipulados.

AVALIACIÓN

Non é unha tarefa simple, xa que aprender significativamente é unha actividade progresiva que se valora cualitativamente e que require seleccionar moi ben as tarefas ou instrumentos de avaliación pertinentes e acordes cos indicadores.

É moi importante a autoevaluación do alumno, buscando o desenvolvemento da capacidade de autorregulación.

Debe ser tamén unha avaliación diferencial dos contidos de aprendizaxe, tomando en conta os diferentes contidos de acordo á súa natureza: Conceptuais, procedimentales e actitudinais.



page | by Dr. Radut